Is Amsterdam veilig? Wat de cijfers zeggen, per gebied

Het korte antwoord: naar de maatstaven van grote Europese steden is Amsterdam veilig. Geweldsmisdrijven zijn relatief zeldzaam, kinderen fietsen alleen naar school, en het veruit meest voorkomende misdrijf is de diefstal van een slecht vastgezette fiets. Maar 'Amsterdam is veilig' is een stadsgemiddelde, en niemand woont in een gemiddelde. Veiligheid is lokaal: het verschilt per buurt, per straat en per tijdstip. De nuttige vraag is niet of Amsterdam veilig is, maar of jouw straat dat is, en die vraag is te beantwoorden met openbare data.

Hoe criminaliteit in Amsterdam eruitziet

Drie patronen domineren. Eén: vermogensdelicten overtreffen geweld ruimschoots; fietsendiefstal, zakkenrollerij in toeristendrukte, af en toe een inbraak. Twee: geregistreerde criminaliteit clustert waar mensen clusteren, dus het centrum en de uitgaansstraten staan bovenaan elke ruwe lijst, ook al gaan de meeste incidenten over bezoekers en gestalde fietsen, niet over bewoners. Drie: rustige woonbuurten één tramhalte verderop registreren een fractie van die aantallen. De tabel criminaliteit per buurt maakt die spreiding zichtbaar: elke buurt gerangschikt op misdrijven per 1.000 inwoners, uit de meest recente politiecijfers.

De cijfers lezen zonder jezelf voor de gek te houden

• Altijd per 1.000 inwoners. Ruwe totalen meten vooral hoe druk een gebied is.
• Splits de soorten. Een buurt waar het totaal vooral fietsendiefstal is, is een andere plek dan een buurt met hetzelfde totaal aan inbraken. Elke buurtpagina toont de uitsplitsing.
• Meldingen zijn het tweede signaal. Politiecijfers meten criminaliteit; bewonersmeldingen over geluid, afval en overlast meten dagelijkse wrijving, en die raakt je leven vaker. Zoek een adres op 500meters en je ziet allebei.
• Eén jaar is een momentopname. Eén incident kan de cijfers van een kleine buurt doen omslaan; lees het niveau, niet de rimpeling.

Als veiligheid je eerste criterium is

Begin bij de ranglijst veiligste buurten, die de vrijwel lege havengebieden eruit filtert en woonbuurten rangschikt op de minste geregistreerde misdrijven per inwoner. Open daarna de buurtpagina's erachter en bekijk de uitsplitsing per type misdrijf en de meldingen rond elk adres dat je overweegt. En houd perspectief: in het grootste deel van Amsterdam zijn de rationele veiligheidsmaatregelen een goed fietsslot en je telefoon niet op een terrastafel laten liggen.